Licht & donker.

Leven door licht

Planten hebben licht en water nodig. Het bladgroen vangt zonlicht op. De plant neemt koolstofdioxide uit de lucht en water uit de grond op. Met de energie van het licht maakt hij glucose en zuurstof. Dat heet fotosynthese.

Water + koolstofdioxide + licht
↓
Glucose + zuurstof

Glucose is een suiker (een koolhydraat). De plant gebruikt die om te groeien en als energiebron. Zuurstof komt vrij in de lucht en is nodig voor mensen en dieren.

De zon en jij

Volgens de tekst helpt zonlicht je lichaam vitamine D te maken, nodig voor sterke en gezonde botten. In de zomer schijnt de zon meer en langer; veel mensen voelen zich dan fitter en prettiger.

Sommige mensen voelen zich in de winter somber en lichamelijk ziek: de tekst noemt dit een winterdepressie. Bij klachten door te weinig zonlicht noemt de tekst kunstlicht als mogelijke behandeling.

Dit is de leerstof uit je boek, geen persoonlijk gezondheidsadvies.

Meer dan een lamp

Letterlijk licht komt van bijvoorbeeld de zon of een lamp. Figuurlijk licht staat vaak voor geluk, blijdschap, leven, hoop en inzicht. Figuurlijk donker past bij ongeluk, dood, dreiging en kwaad.

Er gaat mij een licht op

Ik begrijp het opeens.

Iemand het licht in de ogen niet gunnen

Iemand niets goeds gunnen.

Grote lantaarn, weinig licht

Veel praten, maar met weinig verstand.

Duistere praktijken

Handelingen die niet deugen.

Licht als het goede

In het besproken scheppingsverhaal uit Genesis is er eerst duisternis. Dan maakt God licht en ziet dat het goed is. Licht krijgt hier ook een positieve, figuurlijke betekenis.

Het Tibetaanse verhaal gaat over Schittering en Zwarte Ellende. Schittering laat het goede ontstaan, zoals leven en geluk. Zwarte Ellende staat voor duisternis en kwaad. Zo vertelt het verhaal over de tegenstelling tussen goed en kwaad.

Het verhaal over Nooi laat zien hoe belangrijk de zon is voor het dagelijks leven. Nooi vertraagt de zon, zodat mensen meer tijd hebben.

Het donker van de slaap

Als je slaapt, ben je je niet bewust van de tijd die voorbijgaat. Het kan voelen alsof er tussen inslapen en wakker worden een donker gat zit.

In de tekst piekert Chris: word ik nog wel wakker? Zijn angst laat zien dat donker ook een beeld voor onzekerheid of angst kan zijn.

De terugkeer van het licht

Vroeger beschouwden mensen de zon vaak als een goddelijke kracht. De zon geeft licht en warmte en maakt leven en groei mogelijk.

De natuur heeft een ritme: dag en nacht, groei en afsterven. Na de kortste dag worden de dagen weer langer; na de langste dag worden ze korter.

De oude Germanen vierden de terugkeer van het licht rond de kortste dag. Volgens de tekst vereerden ze een boom en maakten ze in die periode veel lawaai om kwade krachten te verdrijven.